Odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych w jednostkach niepublicznych – wybrane problemy

Dyscyplina finansów publicznych to pożądany stan związany z przestrzeganiem zespołu norm prawnych, dotyczących szeroko rozumianej gospodarki finansowej, których naruszenie skutkować może pociągnięciem do odpowiedzialności prawnej.

Specyfika sektora finansów publicznych może być rozpatrywana w odniesieniu do procesów gromadzenia i rozdysponowania środków publicznych, a w szczególności za ustawą o finansach publicznych – art. 41 ust. 5 – zakres przedmiotowy finansów publicznych tworzą: gromadzenie dochodów i przychodów publicznych, wydatkowanie środków publicznych, finansowanie potrzeb pożyczkowych budżetu państwa, zaciąganie zobowiązań angażujących środki publiczne, zarządzanie środkami publicznymi, zarządzaniem długiem publicznym, rozliczenia z budżetem Unii Europejskiej. Każdy z wymienionych procesów obarczony jest ryzykiem wystąpienia nieprawidłowości. Błędy w obszarach finansów publicznych usankcjonowane są przepisami prawa. Niewłaściwe wywiązywanie się z przyjętych prawem przedmiotowych obowiązków stanowi delikt dyscypliny finansów publicznych i podlega reżimowi ustawy z dnia 17 listopada 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych. (Dz. U. z 2005 Nr 14, poz. 114). Jednostki niepubliczne w obszarze oświaty są związane dyscypliną finansów publicznych zarówno w ujęciu podmiotowym, jak i przedmiotowym. Zakres przedmiotowy Katalog czynów stanowiących naruszenie dyscypliny finansów publicznych jest zamknięty – został określony w ustawie o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (art. 5 – 18d). Naruszenie dyscypliny finansów publicznych dotyczy w szczególności: ustalania i dochodzenia należności przez jednostki sektora finansów publicznych; przekazywania dochodów do budżetu państwa oraz jednostki samorządu terytorialnego; gospodarowania dotacjami; zaciągania zobowiązań i wydatkowania środków publicznych; gospodarowania środkami związanymi z realizacją programów lub projektów finansowanych ze środków unijnych i zagranicznych; wykonywania zobowiązań jednostek sektora finansów publicznych; przestrzegania przepisów o zamówieniach publicznych; wypełniania obowiązków w zakresie kontroli zarządczej. Odnośnie do dotacji nieprawidłowości mogą dotyczyć zarówno przekazującego dotacje, jak...